Çeşitlilik
Çeşitlilik konusunun kazanımları
MEB öğretim programında bu konu için yazılmış öğrenme çıktıları:
KİM.11.2.1Tepkimelerin tersinir olabileceğine ilişkin bilimsel gözlem yapabilme. Süreç: Tersinir tepkimelerin oluşumuna kanıt oluşturacak gözlemlenebilir nitelikler belirler; Tersinir tepkimelerde gözlemlenebilir niteliklere ilişkin veri toplar ve topladığı verileri kaydeder; Tepkimelerin tersinir olabileceğini verilere dayalı olarak açıklarKİM.11.2.2Tepkimelerdeki denge sürecine ilişkin bilimsel gözleme dayalı tahminde bulunabilme. Süreç: Denge sürecine ilişkin önermeler oluşturur; Denge sürecine ilişkin gözleme dayalı olan ve olmayan önermeleri karşılaştırır; Denge sürecine ilişkin önermelerini temellendirmek için gözlem verilerinden hareketle sonuç çıkarır; İleri ve geri tepkime hızlarının eşitliğine ilişkin tahminlerde bulunur; Bilimsel verilerden hareketle tahminlerinin geçerliliğini sorgularKİM.11.2.3Denge sabiti ifadesinin oluşturulmasına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme. Süreç: Homojen ve heterojen denge tepkimelerinin denge sabiti ifadelerinde keşfettiği örüntüyü matematiksel olarak modeller; Denge sabiti ifadesinin matematiksel modelini genellerKİM.11.2.4Tersinir tepkimelerin dengeye ulaşıp ulaşmadığını bilimsel veriye dayalı tahmin edebilme. Süreç: Tersinir tepkimelerin dengeye ulaşıp ulaşmadığına ilişkin önermeler oluşturur; Tersinir tepkimelere ilişkin veriye dayalı olan ve olmayan önermeleri karşılaştırır; Tepkime oranını hesaplayarak denge durumuna ilişkin tahminde bulunur; Tahminlerinin geçerliliğini sorgularKİM.11.2.5Dengeye etki eden faktörleri bilimsel sorgulayabilme. Süreç: Derişim, hacim, basınç, sıcaklık ve katalizör değişkenlerinin dengeye etkisine ilişkin araştırılabilir sorular oluşturur; Değişkenlerin dengeye etkisini belirlemek üzere hipotezler kurar; Derişim, hacim, basınç, sıcaklık ve katalizör değişkenlerinin dengeye etkisine yönelik deney gerçekleştirir; Deneyden elde ettiği verileri analiz ederek yorumlar; Deney sonuçlarını çarpışma kuramını kullanarak açıklar; Dengeye etki eden faktörleri Le Chatelier ilkesi ile ilişkilendirirKİM.11.2.6Saf suyun otoiyonizasyonuna ilişkin bilimsel gözlem yapabilme. Süreç: Saf suyun otoiyonizasyonunu gözlemleyebileceği nitelikleri tanımlar; Saf suyun otoiyonizasyonuna ilişkin gözlem yoluyla veri toplar ve kaydeder; Saf suyun otoiyonizasyonunu suyun iyonlaşma sabitini kullanarak açıklarKİM.11.2.7Asit ve baz teorilerini karşılaştırabilme. Süreç: Arrhenius ve Brønsted-Lowry asit ve baz teorilerinin varsayımlarına ilişkin özellikleri belirler; Belirlediği özelliklerin benzerliklerini listeler; Belirlediği özelliklerdeki farklılıkları listelerKİM.11.2.8Asitlerin ve bazların kuvvetlerine ilişkin bilimsel sorgulama yapabilme. Süreç: Asitlerin ve bazların kuvvetlerine ilişkin araştırma soruları oluşturur; Asitlerin ve bazların kuvvetlerine ilişkin sembolik ve alt mikro seviyede modeller geliştirir; Farklı asitlerin ve bazların kuvvetlerini karşılaştırmak üzere araştırma gerçekleştirir; Araştırma verilerini asitlerin ve bazların saf suda iyonlaşma yüzdelerini kullanarak yorumlar; Açıklamalarında alt mikro ve sembolik seviyede gösterimler kullanır; Açıklamalarını bilimsel bilgiler ile değerlendirirKİM.11.2.9Kuvvetli asit-zayıf asit ve kuvvetli baz-zayıf baz sulu çözeltilerindeki pH hesaplamalarını karşılaştırabilme. Süreç: Derişimleri aynı olan kuvvetli asit-zayıf asit ve kuvvetli baz-zayıf baz sulu çözeltilerinin pH değerine ilişkin özellikleri belirler; Kuvvetli asit-zayıf asit ve kuvvetli baz-zayıf baz çözeltilerinin pH hesaplamalarına ilişkin benzerlikleri listeler; Kuvvetli asit-zayıf asit ve kuvvetli baz-zayıf baz çözeltilerindeki pH hesaplamalarına ilişkin farklılıkları listelerKİM.11.2.10Nötralleşme olayını operasyonel tanımlayabilme. Süreç: Kuvvetli asit ve kuvvetli baz sulu çözeltileri arasında gerçekleşen nötralleşme tepkimelerini gözlemleyebilmek için ölçütler (iletkenlik, pH değişimi ve indikatörün renk değişimi) belirler; Nötralleşme olayına ilişkin belirlediği ölçütleri test eder; Nötralleşme olayına ilişkin matematiksel ilişkiler içeren tanımlar yaparKİM.11.2.11Kuvvetli asit ve kuvvetli baz çözeltilerinin derişimlerini titrasyon yöntemiyle belirlemeye yönelik deney yapabilme. Süreç: Derişimi bilinmeyen kuvvetli asit ya da kuvvetli baz çözeltilerinin derişimlerini belirlemeye ilişkin deney planlar; Derişimi bilinmeyen kuvvetli asit ya da kuvvetli baz çözeltisinin derişimini belirlerKİM.11.2.12Asidik ya da bazik ürünlerin en uygun olanına karar verebilme. Süreç: Mide, ağız, diş ve cilt sağlığı için kullanılan asidik ya da bazik özellik gösteren ürünlerin seçimine yönelik amaç belirler; Amaçlarına yönelik deneyler gerçekleştirerek bilgi elde eder; Deneydeki gözlemlerine dayanarak asit-baz tepkimelerinin sonucuna ilişkin önermeler oluşturur; Oluşturduğu önermeler üzerinde mantıksal denetleme yapar; Mide, ağız, diş ve cilt sağlığı açısından asidik ya da bazik özellik gösteren uygun ürünleri seçer; Mide, ağız, diş ve cilt sağlığı için seçtiği ürünlerin sağlık açısından etkisinKİM.11.2.13Suda az çözünen tuzların çözünürlüğüne ilişkin bilimsel model oluşturabilme. Süreç: Suda az çözünen tuzların çözünürlüğünü açıklamak için model önerir; Modelini bilim insanlarının modelleriyle karşılaştırırKİM.11.2.14Suda az çözünen tuzların çözünürlüğüne etki eden faktörlere ilişkin bilimsel çıkarım yapabilme. Süreç: Suda az çözünen tuzların çözünürlüğüne etki eden faktörlere ilişkin farklı gözlem ortamları oluşturur; Ortak iyon ve sıcaklığın bir tuzun sudaki çözünürlüğüne etkisini belirlemek için molar çözünürlük ve Kçç değerlerini içeren hazır veri seti kullanır; Çıkarımlarını Le Chatelier ilkesi ile açıklar
Sık sorulan sorular
Çeşitlilik konusu kaçıncı sınıfta işlenir?
Çeşitlilik, MEB öğretim programında 11. Sınıf Kimya dersinin “2. Ünite: Çeşitlilik” ünitesinde yer alır.
Çeşitlilik konusunda neler öğrenilir?
Bu konunun kazanımları: Tepkimelerin tersinir olabileceğine ilişkin bilimsel gözlem yapabilme. Süreç: Tersinir tepkimelerin oluşumuna kanıt oluşturacak gözlemlenebilir nitelikler belirler; Tersinir tepkimelerde gözlemlenebilir niteliklere ilişkin veri toplar ve topladığı verileri kaydeder; Tepkimelerin tersinir olabileceğini verilere dayalı olarak açıklar Tepkimelerdeki denge sürecine ilişkin bilimsel gözleme dayalı tahminde bulunabilme. Süreç: Denge sürecine ilişkin önermeler oluşturur; Denge sürecine ilişkin gözleme dayalı olan ve olmayan önermeleri karşılaştırır; Denge sürecine ilişkin öner
Çeşitlilik konusunu nasıl çalışabilirim?
Not Dinle'de konunun adını yaz, sınıfını seç; yapay zekâ konuyu 11. Sınıf düzeyinde anlatsın ve sesli okusun. Sonra konudan kısa bir test çözerek kendini dene.